Dünyanın yalnızca tek bir noktasında, Güney Afrika’nın Namaqualand kıyıları ile Namibya arasındaki daracık hat üzerinde varlığını sürdüren sıra dışı bir amfibi türü yok olma riskiyle karşı karşıya. Çöl yağmur kurbağası (Breviceps macrops), klasik akrabalarının aksine sulak alanlar veya nemli ormanlar yerine kurak kumların altında yaşamaya adapte olmuş durumda.
Kürek benzeri ayakları, yuvarlak gövdesi ve kısa bacaklarıyla gün boyu nemli kum tabakalarının derinliklerinde saklanan bu ufak canlı, yalnızca avlanmak ve üremek amacıyla geceleri yüzeye çıkıyor. Aşırı dar yaşam alanı, bu türü çevresel değişimlere karşı son derece kırılgan kılıyor. Sahil boyunca uzanan kumul şeridi yalnızca 10 kilometrelik bir genişliğe sahip. Dünya Doğa ve Doğal Kaynakları Koruma Birliği (IUCN), habitat kaybı nedeniyle türün Kırmızı Liste’deki durumunu “Hassas” kategorisine çıkardı. Uzmanlar, gerekli adımlar atılmadığı takdirde önümüzdeki on yıllık süreçte toplam nüfusun beşten birinin yok olacağını öngörüyor. Bölgedeki elmas madenciliği faaliyetleri ve planlanan büyük ölçekli yeşil hidrojen projeleri, canlıların sığındığı alanların önemli bir kısmını doğrudan tehdit ediyor.
İnternet şöhretinin getirdiği gizli tehlike
Bir lokum büyüklüğündeki bu ufak canlı, sisli gecelerde nem toplamak ve eş bulabilmek adına tek seferde 38 metreye yakın yol kat edebiliyor. Yüzeyde ilerlerken çıkardığı yüksek sesli cıyaklama ve yürüyüş tarzı, A Perfect Planet belgeseliyle birlikte onu küresel çapta tanınan bir internet figürüne dönüştürdü. Ne var ki dijital mecralardaki bu yoğun popülarite, beraberinde ciddi riskleri de sürükledi. Sevimli görünümü yüzünden koleksiyoncuların radarına giren tür, evcil hayvan kaçakçılığının açık hedefi haline geldi.
Afrika Amfibi Koruma Araştırma Grubu uzmanlarından Louis du Preez, canlı fizyolojisi ve üreme biyolojisi açısından bu türün yeryüzünde eşi benzeri bulunmadığına dikkat çekiyor. Sadece sisli havaların getirdiği nemle hayatta kalan ve yaşam alanının başka hiçbir bölgede muadili olmayan bu canlı için koruma önlemlerinin acilen sıkılaştırılması gerekiyor.
